W drukarni koszt energii wchodzi wprost w kalkulację nakładu. Przy krótkich seriach i presji cenowej ze strony zleceniodawców każda złotówka na rachunku za prąd zmniejsza marżę na zleceniu, które i tak było liczone ostro. Tymczasem sam zakup energii bywa jedyną pozycją kosztową, której nikt w zakładzie nie negocjował od kilku lat, mimo że rynek zmienił się w tym czasie kilkukrotnie.
Co pochłania prąd w zakładzie poligraficznym
Profil zużycia drukarni jest nierównomierny i mocno zależny od tego, co akurat stoi na maszynie.
- Maszyny drukujące pobierają najwięcej w trakcie rozbiegu i przy pełnej prędkości produkcyjnej. Postoje na przezbrojenia i przyrządzanie dają charakterystyczne doliny w wykresie poboru.
- Suszenie: lampy UV, moduły LED-UV i sekcje z gorącym powietrzem należą do najbardziej energochłonnych elementów linii, a pracują tylko wtedy, gdy maszyna drukuje.
- Sprężarki zasilają układy podawania i odbioru arkusza. Pracują niemal bez przerwy przez całą zmianę i często są najbardziej niedocenianym odbiornikiem w hali.
- Chłodzenie zespołów farbowych i roztworu nawilżającego, plus agregaty odbierające ciepło od suszarek.
- Klimatyzacja hali, która utrzymuje stałą temperaturę i wilgotność, ponieważ papier reaguje na ich wahania zmianą wymiarów.
- Naświetlarki płyt, introligatornia i wykrawanie, czyli odbiorniki mniejsze pojedynczo, ale liczne.
Dlaczego rozliczenie bywa nietrafione
Zakład poligraficzny rzadko pracuje w stałym rytmie. Sezon na katalogi, kalendarze i opakowania świąteczne potrafi wypełnić maszyny na trzy zmiany, a po nim przychodzą tygodnie pracy jednozmianowej. Umowa zawarta w szczycie sezonu, na podstawie zużycia z najintensywniejszych miesięcy, przez resztę roku okazuje się przeszacowana.
Podobnie działa moc umowna. Zamawiana bywa pod jednoczesną pracę wszystkich maszyn, choć w praktyce harmonogram produkcji rzadko na to pozwala. Firma płaci wtedy opłaty stałe od mocy, której nie wykorzystuje, i robi to co miesiąc, niezależnie od tego, ile arkuszy wyszło z maszyny.
Rozbieg maszyny a szczyt poboru
Osobnym tematem są przekroczenia. Jednoczesny rozruch kilku maszyn po przerwie potrafi wygenerować krótki szczyt, który przekracza zamówioną moc, i to wystarczy, żeby na fakturze pojawiła się opłata karna. Sam szczyt trwa moment, opłata dotyczy całego okresu rozliczeniowego.
Rozwiązaniem nie musi być podniesienie mocy umownej. Często wystarczy rozsunięcie w czasie rozruchu największych odbiorników, tak aby nie startowały równocześnie po przerwie śniadaniowej czy po zmianie. To zmiana organizacyjna, nie inwestycyjna, a jej efekt widać na kolejnej fakturze.
Co daje się zrobić bez zmian w parku maszynowym
- Sprawdzić moc umowną dla każdego punktu poboru energii (PPE) wobec rzeczywistych szczytów z pełnego roku, obejmującego sezon i miesiące spokojniejsze.
- Zweryfikować grupę taryfową, zwłaszcza gdy zakład pracuje na dwie lub trzy zmiany i realnie korzysta ze stref nocnych.
- Przeanalizować faktury pod kątem opłat za przekroczenia oraz składników dystrybucyjnych, które przy pracy zmianowej potrafią zaskoczyć.
- Zebrać oferty z całego rynku zamiast podpisywać aneks przedłużający dotychczasową umowę.
- Rozdzielić rozruch największych odbiorników w harmonogramie zmiany.
Zasada TPA (Third Party Access) daje każdemu przedsiębiorcy prawo wyboru sprzedawcy niezależnie od operatora systemu dystrybucyjnego (OSD), który odpowiada za sieć. Warunki zakupu energii elektrycznej negocjujemy osobno dla każdego zakładu, a punktem wyjścia jest zawsze analiza kosztów energii na podstawie faktur z ostatnich miesięcy. Jeżeli w zakładzie działa również suszenie gazowe, osobno sprawdzamy warunki zakupu gazu ziemnego.
Najczęstsze pytania
Kiedy najlepiej negocjować umowę, skoro sezon w poligrafii jest nierówny?
Najlepszym momentem jest okres spokojniejszy, na kilka miesięcy przed końcem obowiązującej umowy. Zakład ma wtedy czas na zebranie ofert i porównanie ich bez presji terminu. Sam profil zużycia przedstawiany sprzedawcom powinien natomiast obejmować pełny rok, razem ze szczytem sezonowym, ponieważ to on decyduje o wycenie ryzyka. Negocjacja prowadzona w ostatnim tygodniu obowiązywania umowy niemal zawsze kończy się gorszymi warunkami niż przygotowana z wyprzedzeniem.
Co zrobić, gdy zużycie w drukarni bardzo się różni w zależności od sezonu?
Sezonowość nie wyklucza korzystnej umowy, ale wymaga oparcia jej na danych z pełnego roku, a nie z kilku najlepszych miesięcy. Sprzedawca wycenia ryzyko na podstawie profilu zużycia, więc rzetelnie przygotowane zestawienie z rozliczeń działa na korzyść zakładu. Przy dużych wahaniach warto rozważyć podział wolumenu, w którym część energii jest zabezpieczona ceną stałą, a reszta rozliczana rynkowo.
Czy opłaty za przekroczenie mocy umownej można wyeliminować?
W większości zakładów tak, i to bez podnoszenia mocy umownej. Najpierw trzeba ustalić, kiedy dokładnie powstają szczyty, a następnie rozsunąć w czasie rozruch największych odbiorników, przede wszystkim maszyn drukujących i sprężarek. Jeżeli szczyty wynikają z rzeczywistego wzrostu produkcji, a nie z jednoczesnego startu, wtedy właściwym krokiem jest korekta mocy umownej u operatora.
Czy niewielka drukarnia cyfrowa również może negocjować cenę energii?
Tak. Prawo wyboru sprzedawcy przysługuje każdemu przedsiębiorcy, niezależnie od wielkości zużycia. Mniejsze zakłady mają wprawdzie słabszą pozycję przy pojedynczej negocjacji, ale mogą przystąpić do zakupu grupowego, w którym kilka firm występuje na rynku wspólnie. Uzyskują wtedy warunki zarezerwowane zwykle dla większych wolumenów, bez angażowania własnych zasobów w prowadzenie postępowania. Warto sprawdzić tę możliwość przed przedłużeniem obecnej umowy.
Podsumowanie
Drukarnia łączy dwie cechy, które utrudniają wycenę energii: wyraźną sezonowość i krótkie, wysokie szczyty przy rozruchu maszyn. Standardowa oferta ich nie uwzględnia, a umowa podpisana w szczycie sezonu przez resztę roku pracuje przeciwko zakładowi. Weryfikacja mocy umownej, dobór grupy taryfowej i uporządkowanie rozruchu to działania, które nie wymagają wymiany ani jednej maszyny.
Szukają Państwo sposobu na optymalizację kosztów energii w firmie? Nasi doradcy bezpłatnie przeanalizują Państwa faktury i przedstawią korzystniejsze oferty dostępne na rynku. Zapraszamy do kontaktu: formularz na stronie logicsolutions.pl/kontakt lub telefon: 883 005 653 lub 500 085 389.