Energia elektryczna dla kuźni i zakładów kucia matrycowego – jak obniżyć koszty?
W nowoczesnej kuźni wsad coraz rzadziej trafia do pieca, a coraz częściej do cewki. Nagrzewnica indukcyjna doprowadza pręt do temperatury kucia w kilkadziesiąt sekund i pozwala uniknąć strat, jakie daje długie utrzymywanie pieca w gotowości. Ta zmiana ma jednak swoją cenę po stronie rachunku za prąd. Energia, która kiedyś szła przez palnik, dziś płynie przez przyłącze, i to w sposób bardzo nierówny w czasie.
Co w kuźni pobiera energię
- Nagrzewnice indukcyjne są największym odbiornikiem w zakładzie i pracują impulsowo, w rytmie podawania kolejnych prętów.
- Prasy korbowe i śrubowe mają wysoki pobór chwilowy w momencie uderzenia i znacznie niższy między cyklami.
- Młoty, zwłaszcza w wykonaniu z napędem hydraulicznym, dokładają krótkie, ale wysokie szczyty.
- Okrawarki i prasy do dziurowania pracują zaraz po kuciu, w tym samym rytmie co linia główna.
- Piece do obróbki cieplnej w wykonaniu elektrycznym, prowadzące hartowanie i odpuszczanie odkuwek.
- Śrutownice oczyszczające powierzchnię gotowych detali.
- Sprężarki zasilające narzędzia, przedmuchy i układy sterowania.
- Chłodzenie matryc i wody technologicznej, bez którego narzędzia szybko tracą wymiar.
Zestawienie pokazuje najważniejszą cechę tej branży. Zużycie kuźni nie rozkłada się równo w ciągu godziny, tylko przychodzi falami. Nagrzewnica, prasa i okrawarka pracują w jednym takcie, więc ich szczyty nakładają się na siebie. Średnie zużycie w ciągu doby mówi o zakładzie niewiele. O rachunku decydują chwile, w których wszystko pracuje naraz.
Szczyt, który ustala opłaty na cały rok
Moc umowna jest zamawiana pod najwyższy pobór, a opłaty od niej naliczane są w każdym miesiącu, także wtedy, gdy zakład pracuje na pół gwizdka. W kuźni ten najwyższy pobór pojawia się najczęściej nie w trakcie normalnej pracy, tylko przy rozruchu. Po przerwie weekendowej albo remontowej wszystkie nagrzewnice i piece startują jednocześnie, żeby jak najszybciej wrócić do produkcji.
Taki rozruch potrafi wyznaczyć szczyt, którego w zwykłym tygodniu nie ma wcale. Zakład płaci wtedy przez dwanaście miesięcy za moc potrzebną przez kwadrans w poniedziałek rano. Uporządkowanie kolejności rozruchu nie wymaga żadnej inwestycji, a bywa jednym z najtańszych sposobów na obniżenie opłat stałych.
Energia bierna, czyli pozycja często pomijana
Duże odbiorniki indukcyjne i napędy silnikowe pobierają z sieci nie tylko energię czynną, ale także bierną. Operator systemu dystrybucyjnego (OSD) nalicza za nią osobną opłatę, jeżeli przekroczy ona dopuszczalny poziom. W zakładach kuźniczych ta pozycja potrafi pojawiać się na fakturach miesiącami, bo nikt nie zestawił jej z historią rozbudowy parku maszynowego.
Warto wiedzieć, że opłata za energię bierną nie zależy od sprzedawcy. Zmiana dostawcy jej nie usunie. Da się ją natomiast wychwycić w analizie faktur i przekazać do działu utrzymania ruchu jako konkretną informację, a nie ogólne podejrzenie.
Porządek w kosztach bez zmiany technologii
- Rozpisać kolejność rozruchu nagrzewnic i pieców po każdej przerwie dłuższej niż zmiana.
- Odczytać z faktur, w których miesiącach padały najwyższe szczyty i czy pokrywają się z rozruchami.
- Wyodrębnić opłatę za energię bierną z ostatniego roku i sprawdzić, czy rośnie razem z liczbą maszyn.
- Dopasować moc umowną każdego punktu poboru energii (PPE) do szczytu z normalnej pracy, a nie z awaryjnego startu.
- Skrócić czas gotowości pieców do obróbki cieplnej, jeżeli pracują dłużej, niż wymaga harmonogram odkuwek.
Zasada TPA (Third Party Access) pozwala wybrać sprzedawcę niezależnie od operatora sieci, więc kuźnia nie jest przywiązana do jednej oferty. Warunki zakupu energii elektrycznej ustalamy osobno dla każdego zakładu, zaczynając od dokumentów, które firma już ma, czyli od rozliczeń. To jest analiza kosztów energii. Jeżeli piece do obróbki cieplnej albo ogrzewanie hali pracują na gazie, przy tej samej okazji sprawdzamy warunki zakupu gazu ziemnego.
Najczęstsze pytania
Dlaczego nagrzewnica indukcyjna tak mocno wpływa na moc umowną?
Ponieważ pobiera dużą moc w krótkich impulsach, a moc umowna musi pokryć najwyższy z nich. Nagrzewnica rzadko pracuje sama. W tym samym takcie działają prasa i okrawarka, więc szczyty się sumują. Rachunek za energię czynną zależy od łącznego zużycia, ale opłaty stałe zależą od tych kilku chwil w miesiącu, gdy wszystko pracuje naraz. Dlatego w kuźni tak dużo daje uporządkowanie pracy linii.
Jak rozruch po przerwie wpływa na rachunek za cały rok?
Rozruch bywa momentem najwyższego poboru w całym tygodniu. Wszystkie nagrzewnice i piece startują jednocześnie, żeby szybko wrócić do produkcji, i tworzą szczyt, którego nie ma w zwykłej pracy. Jeżeli moc umowna została dobrana właśnie pod ten moment, zakład płaci za nią przez dwanaście miesięcy. Rozłożenie startu urządzeń na kilka kroków pozwala zamówić moc niższą bez ryzyka przekroczeń.
Czy zmiana sprzedawcy usunie opłatę za energię bierną?
Nie. Opłata za energię bierną wynika z pracy urządzeń w zakładzie i jest naliczana przez operatora systemu dystrybucyjnego, niezależnie od tego, kto sprzedaje energię. Zmiana sprzedawcy wpływa na cenę energii czynnej i warunki umowy, ale tej pozycji nie dotyka. Warto ją jednak wyodrębnić przy analizie faktur, bo pokazuje, czy układy kompensacji w zakładzie nadążają za rozbudową parku maszynowego.
Czy przejście z trzech zmian na dwie obniża koszt energii?
Obniża zużycie, ale niekoniecznie w takiej samej proporcji koszt. Mniej godzin pracy to mniej energii czynnej, lecz opłaty stałe zależą od mocy umownej, a ta się nie zmienia, jeśli szczyty zostają na tym samym poziomie. Dochodzi do tego częstszy rozruch po przerwach, który sam potrafi podnieść szczyt. Przy zmianie organizacji pracy warto więc ponownie przeliczyć moc umowną i grupę taryfową, a nie tylko spodziewać się niższej faktury.
Podsumowanie
Kuźnia płaci za energię w rytmie swoich szczytów, a nie średniego zużycia. Najwyższy pobór pojawia się często przy rozruchu po przerwie, a opłata za energię bierną potrafi miesiącami umykać uwadze. Uporządkowana kolejność startu urządzeń, moc umowna dobrana do normalnej pracy i przejrzenie faktur pod kątem energii biernej obniżają koszty bez zmiany technologii.
Szukają Państwo sposobu na optymalizację kosztów energii w firmie? Nasi doradcy bezpłatnie przeanalizują Państwa faktury i przedstawią korzystniejsze oferty dostępne na rynku. Zapraszamy do kontaktu: formularz na stronie logicsolutions.pl/kontakt lub telefon: 883 005 653 lub 500 085 389.