Pstrąg potrzebuje zimnej, czystej i dobrze natlenionej wody. W gospodarstwie przepływowym dostarcza ją rzeka albo źródło, ale im bardziej intensywna hodowla, tym więcej pracy wykonują urządzenia: aeratory, pompy, filtry i lampy UV. W obiektach z recyrkulacją wody prąd staje się jednym z głównych kosztów produkcji, a przerwa w zasilaniu bardzo szybko zagraża obsadzie. Dlatego umowa na energię jest w pstrągarni sprawą równie ważną jak pasza.
Urządzenia, które pracują w gospodarstwie
- Aeratory i natleniacze napowietrzające wodę w stawach, korytach i basenach.
- Pompy podnoszące i cyrkulacyjne, które zapewniają przepływ tam, gdzie spadek terenu nie wystarcza.
- Filtry bębnowe i biofiltry w systemach recyrkulacji wody (RAS), usuwające odchody i resztki paszy.
- Lampy UV i ozonatory dezynfekujące wodę.
- Wylęgarnia z aparatami wylęgowymi, często z chłodzeniem wody i oświetleniem sterowanym zegarem.
- Karmniki automatyczne i sterowniki pracy urządzeń.
- Chłodnia i przetwórnia, jeżeli gospodarstwo samo patroszy, filetuje albo wędzi ryby.
Gospodarstwo położone przy źródle z dużym spadkiem może przez większą część roku obywać się bez intensywnego napowietrzania. Obiekt z recyrkulacją działa zupełnie inaczej: pompy, filtry i natlenianie pracują bez przerwy, przez wszystkie dni w roku. Ta różnica decyduje o wysokości rachunku i o tym, jaka umowa ma sens.
Lato, czyli najdroższy okres
Im cieplejsza woda, tym mniej rozpuszcza tlenu, a pstrąg w tym samym czasie oddycha intensywniej. Latem aeratory pracują więc dłużej, a w upalne noce często bez przerwy, bo przed świtem poziom tlenu w stawach spada najniżej. Szczyt zużycia energii w pstrągarni wypada w lipcu i sierpniu, odwrotnie niż w firmach, które najwięcej płacą za ogrzewanie hal.
Dla umowy oznacza to dwie rzeczy. Moc umowna musi pokrywać letni szczyt, kiedy pracują wszystkie aeratory naraz. Cena energii ma natomiast największe znaczenie w miesiącach najwyższego zużycia, więc decydując o cenie stałej (FIX) albo giełdowej (SPOT), warto patrzeć na lato, a nie na średnią z całego roku.
Nocne napowietrzanie a taryfa
W wielu gospodarstwach aeratory pracują najintensywniej nocą i wczesnym rankiem. To ważna informacja przy wyborze grupy taryfowej. W taryfie dwustrefowej opłaty za energię pobraną w strefie nocnej są niższe niż w dziennej, więc gospodarstwo, które większość prądu zużywa po zmroku, może na niej skorzystać. W obiektach z recyrkulacją, gdzie urządzenia pracują równo przez całą dobę, różnica bywa mniejsza. Rozstrzygają tu rzeczywiste odczyty z licznika, a nie przypuszczenia.
Pstrągarnie leżą zwykle na terenach wiejskich i często mają przyłącze dobrane wiele lat temu, przy mniejszej obsadzie. Po rozbudowie warto sprawdzić, czy moc przyłączeniowa i umowna nadążają za liczbą urządzeń.
Ciągłość zasilania
Hodowca nie może pozwolić sobie na wielogodzinną przerwę w dostawie prądu. Dlatego wiele gospodarstw ma agregat prądotwórczy albo zapas tlenu technicznego, podawanego do basenów, gdy aeratory staną. Za stan sieci odpowiada operator systemu dystrybucyjnego (OSD), nie sprzedawca energii. Za przerwy dłuższe niż dopuszczalne odbiorcy przysługuje bonifikata, której zasady określa taryfa OSD.
Gospodarstwo może natomiast swobodnie zmienić sprzedawcę energii. Pozwala na to zasada TPA (Third Party Access), a linia i licznik pozostają te same, więc pewność zasilania się nie zmienia.
Pierwsze kroki
- Spisać moc wszystkich aeratorów i pomp i sprawdzić, czy razem mieszczą się w mocy umownej.
- Zestawić zużycie z miesięcy letnich i zimowych z ostatniego roku.
- Rozważyć sterowanie aeratorami według poziomu tlenu zamiast pracy przez całą dobę.
- Ocenić, czy taryfa dwustrefowa pasuje do nocnego napowietrzania.
- Poprosić o porównanie ofert sprzedawców energii na kolejny rok.
Dla gospodarstw rybackich przygotowujemy porównanie z uwzględnieniem letniego szczytu, bo to on decyduje o mocy i o koszcie energii w najważniejszych miesiącach. Tak wygląda nasza analiza kosztów energii. Szczegóły oferty na energię elektryczną omawiamy po przejrzeniu faktur z całego roku. Gospodarstwa z wędzarnią ogrzewaną gazem mogą porównać też ceny gazu ziemnego.
Najczęstsze pytania
Dlaczego pstrągarnia zużywa najwięcej prądu latem?
Ciepła woda zawiera mniej tlenu, a ryby w wyższej temperaturze potrzebują go więcej. Aeratory muszą więc pracować dłużej, często także w nocy, kiedy poziom tlenu spada najbardziej. W gospodarstwach z recyrkulacją dochodzi do tego chłodzenie wody w wylęgarni i większe obciążenie filtrów. Dlatego letnie miesiące decydują o mocy umownej i to właśnie wtedy cena energii ma największy wpływ na koszt produkcji ryby.
Czy taryfa dwustrefowa opłaca się w hodowli ryb?
Może się opłacać, jeżeli duża część zużycia przypada na noc. W wielu gospodarstwach aeratory pracują najintensywniej po zmroku i przed świtem, a w taryfie dwustrefowej energia pobrana w strefie nocnej jest tańsza. W obiektach z recyrkulacją, gdzie pompy i filtry pracują równo przez całą dobę, korzyść jest zwykle mniejsza. Decyzję najlepiej oprzeć na rozkładzie zużycia z licznika, a nie na ogólnym przekonaniu, że noc jest tańsza.
Co zrobić, żeby przerwa w dostawie prądu nie zagroziła obsadzie?
Podstawą jest zasilanie awaryjne: agregat prądotwórczy uruchamiany automatycznie albo zapas tlenu technicznego podawanego do basenów, gdy aeratory staną. Warto też znać warunki umowy dystrybucyjnej, w tym dopuszczalny czas przerw i bonifikaty za jego przekroczenie. Sprzedawca energii nie odpowiada za stan sieci, więc zmiana sprzedawcy nie pogarsza ani nie poprawia ciągłości zasilania. O tym decyduje operator systemu dystrybucyjnego.
Czy zwiększenie obsady wymaga zmiany umowy na energię?
Często tak. Więcej ryb oznacza więcej aeratorów, pomp i filtrów, a więc wyższy pobór mocy, zwłaszcza latem. Najpierw trzeba sprawdzić moc umowną, a jeśli nowe urządzenia przekroczą moc przyłączeniową, złożyć do OSD wniosek o nowe warunki przyłączenia. Warto też zajrzeć do umowy sprzedaży, bo część umów z ceną stałą zawiera zapisy o deklarowanym rocznym zużyciu i rozlicza jego wyraźne przekroczenie na innych warunkach.
Podsumowanie
W pstrągarni prąd pracuje na tlen, a zapotrzebowanie na tlen rośnie razem z temperaturą wody. Moc umowna dopasowana do letniego szczytu, taryfa zgodna z nocnym napowietrzaniem i sterowanie aeratorami według potrzeb obniżają koszt hodowli bez ryzyka dla ryb. Na tej podstawie łatwiej ocenić, która oferta sprzedawcy jest naprawdę korzystna.
Szukają Państwo sposobu na optymalizację kosztów energii w firmie? Nasi doradcy bezpłatnie przeanalizują Państwa faktury i przedstawią korzystniejsze oferty dostępne na rynku. Zapraszamy do kontaktu: formularz na stronie logicsolutions.pl/kontakt lub telefon: 883 005 653 lub 500 085 389.